Muzeum II Wojny Światowej: oceń to sam

W styczniu Muzeum II Wojny Światowej ogłosi konkurs na projekt swojej przyszłej siedziby przy ul. Wałowej. Już teraz w Zielonej Bramie zobaczyć możemy pomysły 8 pracowni na ekspozycję muzeum - w tym zwycięską pracę belgijskiej firmy Tempora.

Konkurs na projekt głównej wystawy Muzeum II Wojny Światowej wygrała belgijska pracownia Tempora, otrzymała za niego 50 tysięcy euro. Pomysł Belgów polegał na połączeniu elementów nowoczesnej ekspozycji z rekonstrukcją zniszczonych budynków. W projekcie znalazły się również realistyczne rzeźby przedstawiające postaci, które "opowiadają" widzom wojenne losy zwykłych ludzi oraz gigantyczne ściany złożone z ekranów, na których wyświetlane są obrazy z historii.

Jury oceniało prace ośmiu pracowni z Wielkiej Brytanii, Holandii, Belgii, Słowacji, Szwajcarii i Polski. Plansze przedstawiające pomysły wszystkich firm, które wzięły udział w konkursie, będzie można zobaczyć na wystawie w Zielonej Bramie, oddziale Muzeum Narodowego w Gdańsku. Otwarcie już dziś o godz. 17.

- Chcieliśmy, żeby mieszkańcy Trójmiasta mieli możliwość obejrzenia i samodzielnego ocenienia wszystkich projektów - podkreśla Tomasz Żuroch-Piechowski, rzecznik Muzeum II Wojny Światowej. - Każdy będzie mógł stwierdzić, czy utożsamia się z decyzją jury.

Prace oceniało jury pod przewodnictwem grafika Andrzeja Pągowskiego, zasiedli w nim również m.in. pisarz Stefan Chwin, reżyser Andrzej Wajda. Na wystawie w Zielonej Bramie zobaczymy m.in. pomysł pracowni Haley Sharpe Desingn z Wielkiej Brytanii, która przygotowała projekt wyrazisty, minimalistyczny, a przez to jasny i przejrzysty. Brytyjczycy byli bliscy nagrody - otrzymali 80 punktów na 100, podczas gdy zwycięskiej firmie Tempora jury przyznało 88 punktów. Ciekawa dla zwiedzających będzie zapewne również propozycja Pracowni Projektowo-Dekoratorskiej Danuty Słomczyńskiej z Poznania, która polegała na wkomponowaniu we wnętrze muzeum brzozowego lasu, kojarzącego się np. lasem katyńskim. Jury doceniło oryginalność tego pomysłu, ale pojawiły się obawy, czy takie rozwiązanie nie narzucałoby w zbyt dużym stopniu projektu architektonicznego przyszłego gmachu muzeum.

- Koncepcja Tempory wygrała także ze względu na to, że Belgowie uwzględnili rzecz wydawałoby się, oczywistą: osobną ścieżkę do zwiedzania dla rodziców z dziećmi - mówi Tomasz Żuroch-Piechowski, rzecznik Muzeum II Wojny Światowej. - Przywiązujemy dużą wagę do działalności edukacyjnej. Nie możemy opowiadać młodszym odbiorcom o okropnościach wojny, dlatego skupimy się na postawach, które warto naśladować, bezinteresowności, heroizmie i poświęceniu dla dobra innych.

Belgijska firma zaproponowała, żeby pokazać dzieciom ten okres historii w sposób interaktywny, np. przez przestrzeń, która pozwala wejść w fotografie historyczne lub zwiedzanie zmieniającej się w trakcie trwania okupacji... kuchni.

Muzeum II Wojny Światowej ma zostać otwarte 1 września 2014 roku, przy ul. Wałowej, w miejscu gdzie obecnie znajduje się pętla autobusowa. Obecnie mieści się w kamienicy przy ul. Długiej. Jego pracownicy prowadzą już zajęcia edukacyjne, poszukują również filmów, fotografii, i innych materiałów związanych z II wojną światową.

- Szukamy interesujących biografii, aby poprzez los pojedynczych ludzi pokazać zdarzenia wojenne - tłumaczy rzecznik muzeum. - Wiadomo, że konkretna ludzka historia bardziej przemawia do wyobraźni niż statystyka.

Ekspozycja muzeum kosztować ma 13 milionów euro, całe muzeum - 360 mln zł. Pieniądze na tę inwestycję wykłada budżet państwa, Gdańsk przekazał teren pod budowę. Wiadomo już, że do końca miesiąca Muzeum II Wojny Światowej ogłosi nowy konkurs, tym razem na projekt swojej przyszłej siedziby. Zostanie on rozstrzygnięty 1 września 2010 roku



Wystawa prac biorących udział w międzynarodowym konkursie na projekt ekspozycji głównej Muzeum II Wojny Światowej, Zielona Brama, oddział Muzeum Narodowego w Gdańsku, ul. Długi Targ 24, wernisaż czwartek, godz. 17. Prace będzie można obejrzeć do 31 stycznia. Wstęp wolny

Andrzej Pągowski, grafik, przewodniczący jury

Poziom projektów, które ocenialiśmy, był w miarę wyrównany. Większość prac miała jednak tę samą wadę - wizualizacje ekspozycji narzucały jednocześnie rozwiązania architektoniczne, były propozycjami wystaw pod konkretny budynek. Pomysł belgijskiej firmy wygrał, bo był najbardziej otwarty, elastyczny, a jednocześnie spełniał merytoryczne wymagania Muzeum II Wojny Światowej. Ten projekt najbardziej przypomina klocki czy układankę, którą można dopasować do dowolnej bryły. Widać wyraźnie, że ci projektanci nie mieli w tyle głowy architektury. Ich atutem było również to, że skupili się na losach ludzkich, pokazali np., jak zmieniała się kuchnia mieszkańca Europy w czasie okupacji, na jakie produkty żywnościowe było go stać na początku, w trakcie i pod koniec wojny. Bardzo poważnie podeszli też do problemu chłopięcych zabaw w wojnę. Zaprojektowali figurki żołnierzy, które przewrócone pokazują konkretnego człowieka, jego historię.

Bardzo podobał mi się projekt Danuty Słomczyńskiej, wprowadzający do budynku muzeum brzozowy zagajnik. Byłem w grupie, która forsowała wyróżnienie dla tego pomysłu. Ale był on niedopracowany, poza tym w szczególny sposób narzucał kształt budynku muzeum. Niewykluczone jednak, że pewne elementy tego projektu zostaną użyte podczas realizacji ekspozycji - jeśli tak się stanie, to dzięki temu, że zwycięska praca ma charakter, który pozwala na dokładanie pewnych pomysłów.